Dag 1: meet waar je staat per onderdeel en plan de examens
Een effectief studieplan inburgering begint op dag één met een controle van je persoonlijke gegevens in Mijn Inburgering en het direct reserveren van je examendata.
Omdat de wachttijd bij DUO kan oplopen tot meer dan zes weken, plan je direct alle data in. Wie pas na een maand studeren een afspraak maakt, loopt onnodig vertraging op binnen de wettelijke inburgeringstermijn van drie jaar. Je logt in met DigiD op Mijn Inburgering om te zien welke verplichtingen voor jou gelden. Dit hangt af van de datum waarop je inburgeringsplicht begon. Mensen die onder de Wet inburgering 2013 vallen doen examens op A2-niveau, terwijl nieuwkomers onder de Wet inburgering 2021 een persoonlijk plan inburgering en participatie (PIP) hebben via de gemeente.
Tijdens deze eerste dag stel je ook de financiële kaders vast:
- Elk examenonderdeel heeft een eigen examengeld, dat je bij elke poging opnieuw betaalt; het actuele bedrag staat op inburgeren.nl.
- Asielstatushouders onder de wet van 2021 betalen niets voor hun eerste twee pogingen.
- Gezinsmigranten betalen de examens zelf of sluiten hiervoor een lening af bij DUO.
- Het wijzigen of annuleren van een examendatum kan kosteloos tot maximaal zeven dagen voor de geplande datum.
Die termijn van zeven dagen is strikt.
Zeg je korter van tevoren af, dan ben je het examengeld kwijt. Via de officiële aanmeldpagina van DUO kies je meteen een geschikte examenlocatie. Als je geen DigiD hebt, kun je een papieren formulier insturen, maar dan duurt de schriftelijke bevestiging tot drie weken na betaling. Controleer op de betalingspagina van DUO of je in aanmerking komt voor een lening. EU-, EER- en Zwitserse burgers zijn niet inburgeringsplichtig, en wie tijdelijk in Nederland is, bijvoorbeeld als kennismigrant, is vrijgesteld zolang die tijdelijke vergunning geldt. Vrijwillig inburgeren kan wel, bijvoorbeeld met het oog op naturalisatie of een sterkere verblijfsvergunning.
Week 1: leer de vorm van de vijf examens voordat je gaat oefenen
Tijdens de eerste week verdiep je je in de opzet van de vijf verschillende examens, zodat je op de examendag precies weet hoe de computerexamens werken en wat je bij Schrijven op papier moet doen.
Veel kandidaten verliezen punten door verwarring over de bediening en niet door een gebrek aan Nederlandse taalvaardigheid. Het inburgeringsexamen op A2-niveau bestaat uit vijf vaste onderdelen: Lezen, Luisteren, Schrijven, Spreken en Kennis van de Nederlandse Maatschappij (KNM). Daarnaast rond je bij de gemeente het Participatieverklaringstraject (PVT) en de Module Arbeidsmarkt en Participatie (MAP) af, of Oriëntatie op de Nederlandse Arbeidsmarkt (ONA) als je onder de wet van 2013 valt. Elk onderdeel test een andere praktische vaardigheid uit het dagelijks leven.
Bereid je goed voor.
Bij Lezen beantwoord je vragen over alledaagse teksten zoals brieven van de gemeente, advertenties of instructies van een sportvereniging. Luisteren toetst gesprekken op standaardtempo via een hoofdtelefoon. Bij Schrijven formuleer je korte berichten, zoals een e-mail aan een verhuurder of een reactie op een uitnodiging. Spreken leg je af achter een computer met een microfoon. Schrijven is het enige onderdeel met pen en papier. KNM toetst ten slotte je kennis van de Nederlandse samenleving in acht thema's, zoals werk en inkomen, wonen, gezondheidszorg, onderwijs en geschiedenis.
Voor het onderdeel Spreken geldt een technische waarschuwing: het officiële oefenprogramma werkt niet in de browser Safari. Gebruik daarom altijd een desktopcomputer met een geschikte browser wanneer je de schermen bekijkt. Op de overzichtspagina van DUO vind je alle details over de verschillende programma's. Wie een goedgekeurd diploma heeft behaald zoals het Staatsexamen NT2, kan bij DUO een vrijstelling aanvragen en hoeft deze onderdelen dan niet af te leggen.
Week 2 en 3: oefen per onderdeel, met de officiële oefenexamens van DUO
In de tweede en derde week oefen je de vaardigheden doelgericht met het officiële oefenmateriaal van DUO om vertrouwd te raken met de vraagstelling.
Je verdeelt de werkdagen systematisch over de verschillende examenonderdelen en besteedt extra aandacht aan je zwakke punten. Let bij Schrijven op zinnen met 'omdat' of 'als', want in die bijzinnen schuift de persoonsvorm naar het einde van de zin.
Houd bij het onderdeel Spreken je zinnen kort en beantwoord precies de vraag die gesteld wordt zonder ingewikkelde constructies te forceren. Let op dat de regeling voor extra tijd bij Spreken sinds december 2025 uitsluitend geldt voor examens op B1-niveau en niet beschikbaar is voor het A2-examen. Bij KNM leer je typische begrippen die je niet zomaar kunt raden, zoals leerplicht, huisarts, gemeente en huurtoeslag.
Voor een gestructureerde training combineer je twee bronnen:
- De digitale oefenomgeving met gratis voorbeeldtoetsen op de officiële oefenpagina van DUO.
- Gratis proefopgaven en examentraining via het A2-oefenplatform van InburgeringPrep.
Oefenen op een computer is noodzakelijk omdat een mobiele telefoon de lay-out van de schermen anders weergeeft. Naast de oefenexamens noemt DUO op die pagina netinnederland.nl voor filmpjes over onderwerpen die ook in het examen voorkomen en oefenen.nl voor lessen, en verwijst wie hulp wil naar lezenenschrijven.nl, hetbegintmettaal.nl en de openbare bibliotheek. Als je merkt dat een onderdeel na twee weken nog steeds moeite kost, pas je direct je schema aan om dat specifieke onderdeel dagelijks te herhalen.
Week 4: proefexamens op tijd, de regels van de examendag en wat je laat vallen
Tijdens de vierde week simuleer je volledige examenzittingen met een stopwatch en neem je alle formele regels voor de examendag zorgvuldig door.
Onder tijdsdruk maken veel kandidaten onnodige fouten doordat ze te lang twijfelen bij een lastige vraag. Leer daarom om een vraag waar je niet uitkomt direct over te slaan of voorlopig te beantwoorden, zodat je aan het einde tijd overhoudt om te controleren. Laat moeilijke woorden vallen als je een eenvoudig alternatief kent.
Kom altijd alleen.
Op de officiële locaties van DUO mogen familieleden, vrienden of kinderen niet mee naar binnen in het pand of de examenzaal. DUO neemt examens af op vaste locaties in Amsterdam, Eindhoven, Rijswijk, Rotterdam, Utrecht en Zwolle. Deze locaties zijn geopend van maandag tot en met vrijdag tussen 09:00 en 16:30 uur. DUO heeft geen eigen parkeerplaatsen; alle examenlocaties zijn toegankelijk met een rolstoel.
Zorg dat je exact weet welke identificatiedocumenten geldig zijn:
- Een geldig Nederlands paspoort of Nederlandse identiteitskaart.
- Een geldig Nederlands rijbewijs of brommerrijbewijs met pasfoto.
- Een geldig identiteitsbewijs van de lijst van DUO: een paspoort (ook van buiten de EU), een Nederlandse identiteitskaart of rijbewijs, een verblijfsdocument of W-document, of een vreemdelingen- of vluchtelingenpaspoort.
- Een geldig Nederlands verblijfsdocument van type I, II, III of IV.
Als je legitimatiebewijs verlopen of beschadigd is, mag je geen examen doen en moet je je opnieuw aanmelden. In de zaal onderteken je bovendien een formulier waarin je belooft de examenvragen geheim te houden. Lees alle voorschriften tijdig na in het officiële document via de regels voor het examen van DUO zodat je op de examendag niet voor verrassingen komt te staan.
Na dag 30: de uitslag, herkansen en je vrije pogingen bewaken
Na elk examen krijg je de uitslag binnen acht weken per brief; je ziet hem ook in Mijn Inburgering. Daarna tref je voorbereidingen voor eventuele herkansingen.
Voor elk onderdeel waarvoor je niet slaagt, moet je opnieuw examengeld betalen aan DUO. Wie een onderdeel moet overdoen, betaalt het examengeld voor dat onderdeel opnieuw, waardoor een onvoorbereide poging direct extra geld kost. Asielstatushouders onder de Wet inburgering 2021 hebben recht op twee gratis pogingen per onderdeel via de gemeente, mits zij examen doen op het niveau uit hun PIP. Gezinsmigranten en overige migranten betalen herkansingen altijd zelf of via hun opgebouwde DUO-lening, die zij binnen tien jaar met rente terugbetalen, al wordt die lening soms gedeeltelijk kwijtgescholden.
Als je voor alle vereiste onderdelen bent geslaagd, ontvang je vanaf 1 januari 2026 standaard een digitaal diploma in de vorm van een PDF-document via Mijn Inburgering. De IND accepteert dit digitale document direct voor aanvragen van een sterkere verblijfsvergunning of een naturalisatieverzoek. Een papieren diploma per post aanvragen is nog steeds mogelijk, waarbij het eerste exemplaar gratis is maar de bezorging ongeveer acht weken duurt.
Houd altijd je inburgeringstermijn van drie jaar in de gaten om een boete van maximaal 1.000 euro onder de wet van 2021 of 1.250 euro onder de wet van 2013 te voorkomen. DUO verleent alleen uitstel bij erkende wettelijke verlengingsgronden, zoals langdurige ziekte, overlijden van een partner of eerstegraads familielid, zestien weken bij een eigen bevalling, of verblijf in een Blijf-van-mijn-lijfhuis. Voorstellen uit 2025 rond een tekort aan kinderopvang of een werkweek van minimaal 32 uur zijn consultaties en vormen geen geldend recht. Controleer jouw persoonlijke status en regels altijd via de officiële inburgeringswebsite.