Which past when?: A2 Dutch grammar lesson
You know both pasts now. This lesson answers the question that stops most learners mid-sentence: which one do I grab? One rule of thumb covers nearly every real sentence, and a short walk covers the rest.
Stap 1: er gebeurt iets? Perfectum.
Stap means step. For events, things you did, things that happened, the perfectum is the default of spoken Dutch:
- Ik heb boodschappen gedaan. (I did the shopping.)
- Wij zijn naar Rotterdam gegaan. (We went to Rotterdam.)
- Wat heb je gisteren gedaan? (What did you do yesterday?)
Someone asks about your weekend? Your answer runs on perfectum.
Stap 2: hoe het was? Imperfectum.
For background, description and things that repeated, Dutch paints with the imperfectum:
- Het was druk in de wachtkamer. (It was busy in the waiting room.)
- Vroeger woonde ik in Ankara. (I used to live in Ankara.)
- Elke dag fietste ik naar school. (Every day I cycled to school.)
Three signal words mark this territory: vroeger (in the old days), toen (back then), elke dag / altijd (every day / always).
Stap 3: was, had, kon, moest gaan bijna altijd direct
For zijn, hebben and the modals, Dutch skips the perfectum machinery even in conversation. Don't build ik ben moe geweest when you mean a plain Ik was moe:
- Ik was moe. (I was tired.)
- Ik had geen tijd. (I had no time.)
- Ik kon niet komen. (I couldn't come.)
Stap 4: één verhaal, twee tijden
Real stories mix the two, and the mix follows the rules above:
Gisteren ben ik naar de dokter geweest. (event: perfectum) Het was druk in de wachtkamer. (description: imperfectum) Ik moest een uur wachten. (modal: imperfectum) Daarna heb ik medicijnen gehaald. (I picked up medicine. Event, so perfectum.)
Events push the story forward; the imperfectum paints the scenery around them.
Beslisboom
- Did something happen (an action, a result)? Perfectum: ik heb gedaan, ik ben gegaan.
- Describing how it was, or a habit (vroeger, elke dag)? Imperfectum: het was, ik woonde.
- Is the verb zijn, hebben or a modal? Straight to was, had, kon, moest.
Probeer het zelf (try it yourself): say what happened: gisteren, fietsen naar de markt. Ik ben gisteren naar de markt gefietst. And paint the background: het regende. Goed zo! (Well done.)
Laatste blok hierna: langere zinnen. Redenen geven met omdat, verwijzen met die en dat, en het woordje er.
Practice questions
Je collega vraagt: 'Wat heb je gisteren gedaan?' Wat is het natuurlijke antwoord?
___ ik in Turkije. Nu woon ik in Nederland.
Het ___ gisteren erg druk bij de dokter. (zijn, verleden)
Ik ___ een uur wachten. (moeten, verleden)
Welke zin vertelt een gewoonte van vroeger?
Gisteren ___ mijn fiets kapotgegaan.
Kies het beste vervolg: 'Ik ben gisteren naar het park gegaan. ...'
